Na przekład: Podcast Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury
42. Aga Zano o problemie w książce Immortaliści (z cyklu “Przy winie o tłumaczeniu”)

42. Aga Zano o problemie w książce Immortaliści (z cyklu “Przy winie o tłumaczeniu”)

August 12, 2019

Kolejny odcinek z cyklu "Przy winie o tłumaczeniu: Stół widzialnego tłumacza", w którym tłumacze opowiadają o zmaganiach z problemami napotykanymi w przekładzie. 

Na spotkaniu, które odbyło się 20 stycznia 2019 roku, Aga Zano opowiadała o koszmarze każdego tłumacza: łamigłówce w oryginale w postaci kodu, który trzeba odpowiednio oddać w tłumaczeniu. 

Problem pojawił się w tłumaczonej przez Agę poczytnej i wysoko ocenionej przez czytelników książce Immortaliści młodej amerykańskiej pisarki Chloe Benjamin (Czarna Owca 2018).

---

Na przekład jest podcastem Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury, organizacji, która od 2009 roku zrzesza tłumaczy i tłumaczki książek, działając na rzecz lepszej widoczności zawodu, godziwych warunków pracy i życia oraz przyjaznych kontaktów między tłumaczami książek w Polsce i na świecie.
 
Na stronie Stowarzyszenia (stl.org.pl) można znaleźć dużą bazę ogólnodostępnej wiedzy dla osób zainteresowanych pracą tłumacza literackiego, a także kontakty do tłumaczy i tłumaczek zrzeszonych w STL. 
 
Jeszcze więcej danych i informacji na temat aspektów finansowych, prawnych i organizacyjnych dostępnych jest dla zalogowanych członków.
Chętnie wysłuchamy Waszych uwag i sugestii pod adresem podcast@stl.org.pl

 

41. Paulina Braiter, Jacek Żuławnik i Jacek Drewnowski o tłumaczeniu komiksów Alana Moore’a

41. Paulina Braiter, Jacek Żuławnik i Jacek Drewnowski o tłumaczeniu komiksów Alana Moore’a

August 5, 2019
W dzisiejszym odcinku zamieszczamy rozmowę trójki tłumaczy komiksów Alana Moore'a: Pauliny Braiter, Jacka Żuławnika i Jacka Drewnowskiego. 
 
Alan Moore to jeden z wybitniejszych scenarzystów komiksów w historii tego medium, twórca takich pozycji jak m.in. V for Vendetta, The League of Extraordinary Gentlemen czy Promethea.
 
Paulina Braiter to członkini STL oraz polskiego fandomu fantastycznego i znakomita tłumaczka. Wśród tłumaczonych przez nią autorów są m.in. Neil Gaiman, Stephen King, Ursula K. Le Guin czy J.R.R. Tolkien.
 
Jacek Drewnowski to tłumacz z angielskiego i włoskiego, redaktor i pisarz związany z fantastyką i komiksem (m.in. cykle Star Wars, Donald Duck).
 
Jacek Żuławnik to autor ponad setki przekładów, który fantastykę czyta, ale nie tłumaczy, thrillery tłumaczy i z rzadka poczytuje, a komiksy czyta, odkąd nauczył się czytać, i od niedawna również tłumaczy (Providence, 30 dni nocy, Palcojad, komiksowy szkic o Eileen Gray).
 
Spotkanie odbyło się 23 maja 2019 roku na Warszawskich Targach Książki w ramach festiwalu Komiksowa Warszawa, jednego z najważniejszych festiwali komiksu w Europie Środkowej.
 
Rozmowę poprowadzili Marceli Szpak i Przemek Pawełek
 
---
 
Na przekład jest podcastem Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury, organizacji, która od 2009 roku zrzesza tłumaczy i tłumaczki książek, działając na rzecz lepszej widoczności zawodu, godziwych warunków pracy i życia oraz przyjaznych kontaktów między tłumaczami książek w Polsce i na świecie.
 
Na stronie Stowarzyszenia (stl.org.pl) można znaleźć dużą bazę ogólnodostępnej wiedzy dla osób zainteresowanych pracą tłumacza literackiego, a także kontakty do tłumaczy i tłumaczek zrzeszonych w STL. 
 
Jeszcze więcej danych i informacji na temat aspektów finansowych, prawnych i organizacyjnych dostępnych jest dla zalogowanych członków.
Chętnie wysłuchamy Waszych uwag i sugestii pod adresem podcast@stl.org.pl
 
Grafika z portretem Alana Moore’a: "El Gran Profeta: Alan Moore”, Javier CruX on Flickr (licencja CC BY-NC-SA 2.0)   
 
40. Joanna Szczęsna o Stanisławie Barańczaku

40. Joanna Szczęsna o Stanisławie Barańczaku

July 29, 2019

W Salonie Tłumaczy Gwidona Zlatkesa wystąpiła Joanna Szczęsna - dama Krzyża Komandorskiego Odrodzenia Polski, zasłużona działaczka Komitetu Obrony Robotników, dziennikarka, ale przede wszystkim znawczyni zabaw literackich, redaktorka i autorka antologii poezji komicznej i przyjaciółka Stanisława Barańczaka.

W wystąpieniu "Stanisław Barańczak: tłumacz niepoważny" opowiadała o własnym odbiorze przekładów Szekspira Barańczaka, o obsesji i kompulsji jako motorze napędzającym jego translatorską twórczość, o jego przekładach kiepskiej poezji. Odpowiadała też na pytania dotyczące ich przyjaźni oraz osobowości i życia wielkiego tłumacza.

Nagranie wykonano 31 maja 2019 roku.

---

Na przekład jest podcastem Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury, organizacji, która od 2009 roku zrzesza tłumaczy i tłumaczki książek, działając na rzecz lepszej widoczności zawodu, godziwych warunków pracy i życia oraz przyjaznych kontaktów między tłumaczami książek w Polsce i na świecie.
 
Na stronie Stowarzyszenia (stl.org.pl) można znaleźć dużą bazę ogólnodostępnej wiedzy dla osób zainteresowanych pracą tłumacza literackiego, a także kontakty do tłumaczy i tłumaczek zrzeszonych w STL. 
 
Jeszcze więcej danych i informacji na temat aspektów finansowych, prawnych i organizacyjnych dostępnych jest dla zalogowanych członków.
Chętnie wysłuchamy Waszych uwag i sugestii pod adresem podcast@stl.org.pl
38. Pojedynek tłumaczy: Paulina Braiter i Piotr W. Cholewa

38. Pojedynek tłumaczy: Paulina Braiter i Piotr W. Cholewa

July 15, 2019
15 maja 2019 roku w Instytucie Anglistyki Uniwersytetu Wrocławskiego odbył się pojedynek dwojga znakomitych tłumaczy.
 
Pióra skrzyżowali:
 
Paulina Braiter, znana postać w polskim fandomie fantastyki, która tłumaczyła m.in. Hobbita J.R.R. Tolkiena, a także książki i komiksy takich gigantów jak Neil Gaiman, Ursula K. Le Guin, Stephen King, Isaac Asimov i wielu innych.
 
Piotr W. Cholewa, również aktywny działacz polskiego fandomu fantastycznego, najlepiej znany ze swoich tłumaczeń Świata Dysku Terry’ego Pratchetta, ale także książek takich autorów jak Orson Scott Card, William Gibson, Roger Zelazny czy Ursula K. Le Guin.
 
Oboje przełożyli humoreskę fantastyczną Russella Bakera A Sinister Metamorphosis: Paulina Braiter jako Złowieszczą przemianę, Piotr W. Cholewa jako Złowróżbną przemianę.
 
Sędzią pojedynku i moderatorem rozmowy o różnicach i podobieństwach między oboma tekstami był Łukasz Witczak (STL), tłumacz książek m.in. takich autorów i autorek jak Edward St Aubyn, Margaret Atwood czy Howard Jacobson.
 
Na przekład jest podcastem Stowarzyszenia Tłumaczy Literatury, organizacji, która od 2009 roku zrzesza tłumaczy i tłumaczki książek, działając na rzecz lepszej widoczności zawodu, godziwych warunków pracy i życia oraz przyjaznych kontaktów między tłumaczami książek w Polsce i na świecie.
 
Na stronie Stowarzyszenia (stl.org.pl) można znaleźć dużą bazę ogólnodostępnej wiedzy dla osób zainteresowanych pracą tłumacza literackiego, a także kontakty do tłumaczy i tłumaczek zrzeszonych w STL.
 
Jeszcze więcej danych i informacji na temat aspektów finansowych, prawnych i organizacyjnych dostępnych jest dla zalogowanych członków.
 
Chętnie wysłuchamy Waszych uwag i sugestii pod adresem podcast@stl.org.pl
 
Grafika pochodzi ze strony z darmowymi grafikami na pulpity (abstract.desktopnexus.com).
35. Uwaga na tłumacza: Leszek Engelking, Magda Heydel, Antonia Lloyd-Jones, Julia Różewicz, Tomasz Swoboda

35. Uwaga na tłumacza: Leszek Engelking, Magda Heydel, Antonia Lloyd-Jones, Julia Różewicz, Tomasz Swoboda

June 24, 2019

Przedstawiamy nagranie dyskusji panelowej Uwaga na tłumacza z udziałem Leszka Engelkinga, Magdy Heydel, Antonii Lloyd Jones, Julii Różewicz i Tomasza Swobody.

Dyskusja odbyła się 5 czerwca 2019 roku w Centrum Kultury Zamek w Poznaniu i była częścią konferencji naukowej "Czynnik ludzki w przekładzie literackim - teorie, historie, praktyki" (5-7 czerwca 2019) zorganizowanej na Uniwersytecie Adama Mickiewicza w Poznaniu przez Humanistyczne Konsorcjum Naukowe, łączące Wydział Filologii Polskiej i Klasycznej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza oraz Wydział Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Rozmowę prowadzili Borys Szumański i Weronika Szwebs. Poruszono szereg tematów, m.in:

  • Tomasz Swoboda o niedoskonałościach, błędach i niezrozumieniu oryginału w pracy tłumacza
  • Leszek Engelking o językowej alienacji tłumacza, który z natury działa na pograniczu języków
  • Magda Heydel dopowiada o niezrozumieniu oryginału oraz tłumaczeniu jako procesie poznawczym i interpretacyjnym
  • Julia Różewicz o swojej perspektywie jako wydawczyni i tym, jak wpłynęła ona na jej pracę tłumaczki, a także o sytuacji na polskim rynku książki i poprawianiu oryginałów
  • Antonia Lloyd Jones o realiach promowania polskiej literatury w świecie anglojęzycznym i 
  • Magda Heydel o widoczności tłumaczy

A także wiele innych zagadnień, m.in. kwestię retranslacji (tłumaczenia na nowo książek mających już przekłady), presję rynku na jakość tłumaczeń, budowanie środowiska tłumaczy, poprawianie autorów nieżyjących itp.

Autor fotografii: M.Kaczyński © CK ZAMEK

Uwaga: W spotkaniu na żywo do wypowiedzi Julii Różewicz na temat liczby publikowanych w Polsce książek wkradł się błąd arytmetyczny. Tutaj, w wersji podcastowej, błąd został usunięty i dane podane w odcinku są miarodajne.

31. Pieśni szarej godziny: Monika Opalińska o elegiach staroangielskich

31. Pieśni szarej godziny: Monika Opalińska o elegiach staroangielskich

May 27, 2019

W nowym odcinku przedstawiamy rozmowę z dr hab. Moniką Opalińską z Instytutu Anglistyki Uniwersytetu Warszawskiego, specjalistką od języka staroangielskiego i autorką przekładów średniowiecznych poematów. Rozmawiamy o cyklu elegijnych wierszy Pieśni szarej godziny, które Monika Opalińska opublikowała w 2013 roku nakładem Wydawnictw Uniwersytetu Warszawskiego. 

 

Oto sam pieśń prawdziwą zaśpiewam, o drogach mych opowiem, jak w dniach ciężkiej próby nielekkie niosłem brzemię. Poznałem smak goryczy i niepokój serca, w łodzi odkryłem miarę rozpaczy i smutku.

("Żeglarz", 1-5)

Wiersze pochodzą z tzw. Kodeksu z Exeter: bezcennego zabytku piśmiennictwa wpisanego przez UNESCO na listę najważniejszych dóbr kulturowych ludzkości.

Te ponadtysiącletnie teksty są osadzone w świecie, który językowo i kulturowo wydaje się odległy od współczesności. Jednak ze średniowiecznymi Anglami i Sasami łączy nas niespodziewanie wiele.

Rozmowa dotyczyła języka i kultury Anglii sprzed podboju normańskiego (1066): staroangielskiej poetyki, współistnienia elementów pogańskich i chrześcijańskich w tekstach z epoki, realiów życia w średniowieczu, ale też pracy nad przekładem naukowym oraz warunków umowy z wydawnictwem.  

Wywiad przeprowadził 21 maja 2019 roku Piotr Szymczak.

Na ilustracji (Wikimedia Commons) zapinka z pochówku w Sutton Hoo, gdzie w zakopanym okręcie złożono szczątki możnowładcy z VII w. (przypuszczalnie Raedwalda, króla Anglów).

30. Piotr Sommer o tomiku “O krok od nich. Przekłady z poetów amerykańskich”.

30. Piotr Sommer o tomiku “O krok od nich. Przekłady z poetów amerykańskich”.

May 20, 2019
 
7 grudnia 2018 roku w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie odbyło się spotkanie poświęcone nowemu, poszerzonemu wydaniu książki Piotra Sommera O krok od nich. Przekłady z poetów amerykańskich.
 
Tomik zawiera obszerny wybór wierszy każdego poetów (wśród nich: Charles Reznikoff, e.e. cummings, John Berryman, Robert Lowell, Allen Ginsberg, John Cage, Frank O'Hara, John Ashbery, Kenneth Koch, a także nieobecni w pierwszym wydaniu: William Carlos Williams, David Schubert i James Schuyler), a także reprodukcje obrazów Jane Freilicher oraz posłowie tłumacza i autora wyboru, Piotra Sommera.
 
Spotkanie zorganizowało nagrodzone Lwem Hieronima wydawnictwo Karakter, a poprowadził je dr Mikołaj Wiśniewski (literaturoznawca, anglista, filozof, autor monografii Nowy Jork i okolice poświęconej twórczości Jamesa Schuylera).
 
Za książkę O krok od nich: Przekłady z poetów amerykańskich autorstwa Piotra Sommera w opracowaniu graficznym Przemysława Dębowskiego Wydawnictwo Karakter zostało nagrodzone w ogólnopolskim konkursie edytorskim na Najlepszą Książkę Roku: "Pióro Fredry" 2018. Nagrodę przyznaje się za wartości literackie i edukacyjne, a także wysoki poziom edytorski oraz typograficzno-artystyczny.
26. Małgorzata Semil o tłumaczeniu dla teatru

26. Małgorzata Semil o tłumaczeniu dla teatru

April 15, 2019

W dzisiejszym odcinku kolejne ciekawe nagranie archiwalne poświęcone teatrowi - fragment wystąpienia Małgorzaty Semil w Instytucie Anglistyki UW z 24 listopada 2017 r.

Małgorzata Semil jest niezwykle zasłużoną tłumaczką i krytyczką teatralną odznaczoną Srebrnym Krzyżem Zasługi i odznaką Zasłużony Działacz Kultury. Od 1966 pracuje w redakcji Dialogu, gdzie drukowała liczne przekłady utworów dramatycznych wybitnych pisarzy anglojęzycznych. Od 1970 jest członkiem Międzynarodowego Instytutu Teatralnego. Pełniła funkcję kierowniczki literackiej Teatru Powszechnego w Warszawie, a także konsultantki literackiej Teatru Ateneum im. Stefana Jaracza w Warszawie.

24. Michał Kłobukowski o “Lincolnie w bardo” George’a Saundersa

24. Michał Kłobukowski o “Lincolnie w bardo” George’a Saundersa

March 25, 2019

Wyróżniona w 2017 roku nagrodą Man Booker Prize książka Lincoln in the Bardo George’a Saundersa jest wyjątkowa i wyjątkowe są wymagania, które stawia tłumaczom. 15 grudnia 2018 roku Aga Zano i Piotr Szymczak rozmawiali z Michałem Kłobukowskim, polskim tłumaczem książki. W rozmowie poruszyliśmy wiele spraw, rozmawialiśmy m.in. o:

  • krytycznych zachwytach nad książką i możliwych zarzutach,
  • stylistycznych wyzwaniach i tłumaczeniowych strategiach,
  • sytuacji tłumacza wobec zmian języka i radzeniu sobie ze starzeniem się własnego stylu,
  • rozwijaniu własnych umiejętności stylistycznych, 
  • reagowaniu na krytykę,
  • najlepszych przekładach,
  • oraz książkach polecanych każdemu tłumaczowi.

Wywiad odbył się w Warsztacie Warszawskim - dziękujemy za udostępnienie studia.